İçeriğe geç

Terimler

Emlak alım, satım ve kiralamada sık geçen terimlerin kısa tanımları. Her terimin sayfasında tanımın dayandığı kaynak adı yazılır. Bu sayfadaki tanım genel bilgi içindir; hukuki veya mali tavsiye değildir.

A

  • Ada

    Kadastro çalışmalarında yollar ve benzeri sınırlarla çevrili, içinde bir veya birden çok parsel bulunan alandır.

  • AFAD

    Afet ve acil durumlara hazırlık, müdahale ve iyileştirme konularında görevli kamu kurumudur.

  • Aidat

    Apartman veya sitenin ortak giderleri için maliklerden düzenli toplanan paydır.

  • Aile konutu şerhi

    Eşlerin birlikte yaşadığı konut için, diğer eşin rızası olmadan hukuki işlem yapılmasını sınırlayan ve tapuya işlenen kayıttır.

  • Arazi

    Genel olarak yapı bulunmayan açık toprak parçasıdır; kullanım amacı tarım, orman veya başka olabilir.

  • Arsa

    İmar planı içinde yer alan ve yapılaşmaya ayrılmış, henüz üzerinde yapı bulunmayan parseldir.

  • Arsa payı

    Her bağımsız bölümün, yapının üzerinde bulunduğu arsadaki hissesidir.

  • Ayni hak

    Bir eşya üzerinde doğrudan kullanılabilen ve herkese karşı ileri sürülebilen haktır.

B

  • Bağımsız bölüm

    Bir yapıda kendi başına kullanıma elverişli, ayrı mülkiyete konu olabilen daire, dükkân gibi kısımlardır.

  • Bağ-bahçe vasfı

    Tapuda taşınmazın bağ, bahçe gibi tarımsal nitelikle kayıtlı olduğunu gösteren cinsidir.

  • Bina yangın güvenliği

    Yapının yangın çıkma ve yayılma riskini azaltmak, kaçış ve müdahale imkânını sağlamak için alınan tedbirlerin bütünüdür.

C

  • Cayma hakkı

    Bazı sözleşmelerde tarafın belirli süre içinde gerekçe göstermeden sözleşmeden dönebilmesini sağlayan haktır.

Ç

  • Çekme mesafesi

    Yapının parsel sınırlarından plan hükümlerine göre bırakması gereken boşluk mesafesidir.

D

  • Damga vergisi

    Sözleşme ve benzeri kâğıtlar üzerinden alınan vergidir.

  • DASK

    Zorunlu deprem sigortasını yürüten kuruluşun kısa adıdır.

  • Değer artış kazancı

    Elde tutulan taşınmazın satışında oluşan değer farkından doğan ve vergi mevzuatında ayrıca ele alınan kazançtır.

  • Değerli konut vergisi

    Belirli bir değerin üzerindeki konutlar için emlak vergisine ek olarak uygulanan vergidir.

  • Depozito

    Kiracının kira süresi sonunda olası zararları karşılamak üzere ev sahibine bıraktığı güvence bedelidir.

E

  • Ekspertiz

    Taşınmazın piyasa değerinin uzman değerleme kuruluşunca belirlenmesidir.

  • Elbirliği mülkiyeti

    Ortakların payı olmadan, topluca bir mal varlığına sahip olduğu mülkiyet biçimidir.

  • Emlak danışmanı

    Taşınmaz alım, satım ve kiralama işlerinde aracılık yapan, yetki belgesi sahibi meslek mensubudur.

  • Emlak komisyonu

    Taşınmaz alım-satım veya kiralamasında aracılık eden kişiye ödenen hizmet bedelidir.

  • Emlak vergisi

    Belediyelere ödenen, bina ve arazi üzerinden alınan yıllık yerel vergidir.

  • Emsal

    Değerlemede karşılaştırma için kullanılan, benzer özellikli ve yakın konumlu taşınmazlardır.

  • Emsal oranı

    Bir parselde yapılabilecek toplam yapı alanının parsel alanına oranıdır.

  • Enerji kimlik belgesi

    Binanın enerji tüketimi ve performansını gösteren belgedir.

  • e-Devlet tapu işlemleri

    Bazı tapu sorgulama ve başvuru adımlarının çevrim içi kamu kanalları üzerinden yapılabilmesidir.

G

H

  • Haciz şerhi

    Borç nedeniyle takip edilen taşınmaz için, alacaklının talebiyle tapu kaydına işlenen kısıtlama notudur.

  • Hazine taşınmazı

    Devletin özel mülkiyetinde olan ve kanunla belirlenen usullerle değerlendirilen taşınmazdır.

  • Hisseli tapu

    Bir taşınmazın birden çok kişi adına paylar halinde kayıtlı olduğu tapudur.

İ

  • İfraz

    Bir parselin birden çok parçaya ayrılmasıdır.

  • İmar durumu

    Bir parselin plan hükümlerine göre yapılaşma koşullarını gösteren belgedir.

  • İmar planı

    Bir bölgede yapılaşma, yol, yeşil alan gibi arazi kullanımını belirleyen plandır.

  • İntifa hakkı

    Başkasına ait bir taşınmazı kullanma ve ürünlerinden yararlanma hakkıdır.

  • İpotek

    Bir borcun güvencesi olarak taşınmaz üzerine konulan ve tapuya işlenen rehin hakkıdır.

  • İpotek devri

    Alacaklının ipotekle güvence altındaki alacağını başka bir kişiye devretmesidir.

  • İpotek fekki

    Borcun ödenmesi veya alacaklının vazgeçmesi sonrası tapudaki ipotek kaydının kaldırılmasıdır.

  • İrtifak hakkı

    Bir taşınmazın başka bir taşınmaz veya kişi yararına belirli biçimde kullanılmasına imkân veren sınırlı ayni haktır.

  • İskân (yapı kullanma izin belgesi)

    Yapının ruhsata ve projeye uygun tamamlandığını gösteren, kullanıma izin veren belgedir.

  • İşyeri kirası

    Konut dışındaki ticari veya mesleki kullanım için yapılan kiralamadır.

K

  • Kadastro

    Taşınmazların sınırlarının ölçülüp malikleriyle birlikte tespit edilerek kayda geçirilmesi çalışmasıdır.

  • Kamulaştırma

    Kamu yararı gerekçesiyle kamu kurumunca, bedeli ödenmek koşuluyla taşınmazın mülkiyetinin alınmasıdır.

  • Kapora

    Alım-satım veya kiralama öncesinde ciddiyet göstergesi olarak verilen ön bedeldir.

  • Kat irtifakı

    Yapı henüz tamamlanmadan, arsa üzerinde yapılacak bağımsız bölümler için kurulan irtifak hakkıdır.

  • Kat karşılığı arsa

    Arsa sahibinin arsasını müteahhide verip karşılığında yapılacak binadan bağımsız bölüm aldığı düzenlemedir.

  • Kat malikleri kurulu

    Bir yapıdaki tüm kat maliklerinin oluşturduğu karar organıdır.

  • Kat mülkiyeti

    Yapının bağımsız bölümleri üzerinde ayrı mülkiyet hakkı tanıyan düzendir.

  • Kentsel dönüşüm

    Riskli yapıların yıkılıp yenilenmesi için kanunla düzenlenen dönüşüm sürecidir.

  • Kira artış oranı

    Kira sözleşmesinde yenileme dönemi için uygulanan artışın oranıdır.

  • Kira sözleşmesi

    Kiraya verenin taşınmazı kullanım için kiracıya bıraktığı, karşılığında kira bedeli alındığı sözleşmedir.

  • Kira tespit davası

    Kira bedelinin uyuşmazlık halinde mahkemece belirlenmesi için açılan davadır.

  • Kiracı

    Bir taşınmazı kira bedeli karşılığında kullanma hakkını sözleşmeyle elde eden kişidir.

  • Kiraya veren

    Taşınmazın kullanımını kira bedeli karşılığında kiracıya bırakan kişidir.

  • Konut kredisi

    Konut alımı için bankalardan alınan, genelde taşınmaz üzerine ipotek konularak verilen kredidir.

  • Konut yapı kooperatifi

    Üyelerinin konut ihtiyacını ortak girişimle karşılamak için kurulan kooperatif türüdür.

M

  • Mimari proje

    Yapının planını, cephelerini ve kesitlerini gösteren, ruhsat başvurusunun temel belgesi olan çizimlerdir.

  • MLS (çoklu ilan hizmeti)

    Birden çok emlak aracısının portföylerini ortak bir havuzda paylaşmasını sağlayan sistemdir.

  • Mülkiyet

    Bir şey üzerinde kanunun sınırları içinde tam yetki sağlayan, en geniş ayni haktır.

  • Müteahhit

    Bir yapıyı kendi adına veya başkası adına, belirlenen koşullarla inşa etmeyi üstlenen kişi ya da şirkettir.

N

  • Noter

    Belgeleri düzenleme, onaylama ve tasdik etme yetkisi olan kamu görevlisidir.

O

  • Ortak alan

    Bina içinde tüm kat maliklerinin birlikte kullandığı merdiven, çatı, bahçe gibi yerlerdir.

  • Ortak gider

    Yapının ortak yerlerinin bakım, işletme ve yönetim masraflarıdır.

  • Ortak portföy

    Birden fazla ofis veya danışmanın birlikte pazarladığı taşınmazlar havuzudur.

  • Ortaklığın giderilmesi

    Paylı mülkiyette ortak taşınmazın paydaşlar arasındaki ortaklığa son verilmesidir.

Ö

  • Önalım (şufa) hakkı

    Paylı mülkiyette bir paydaşın payını satması halinde, diğer paydaşların kanuni koşullarla payı satın alma önceliğidir.

P

  • Pafta

    Kadastro ve imar haritalarının belirli bir bölgeyi gösteren ayrı yaprağıdır.

  • Parsel

    Kadastro ile sınırları belirlenmiş, tapuda kayıtlı arazi parçasıdır.

  • Paylı mülkiyet

    Bir şeyin birden çok kişiye paylar halinde ait olduğu mülkiyet biçimidir.

R

  • Rayiç değer

    Taşınmazın yakın benzerleriyle karşılaştırılarak belirlenen güncel piyasa değeridir.

  • Rezerv yapı alanı

    Afet riski taşıyan alanlardan taşınan kişilere yeni konut sağlamak üzere kanunla belirlenen alanlardır.

  • Riskli alan

    Zemin yapısı veya üzerindeki yapılaşma nedeniyle afet riski taşıdığı belirlenen ve kararla ilan edilen bölgedir.

  • Riskli yapı

    Deprem gibi afetlerde yıkılma veya ağır hasar riski taşıdığı tespit edilen yapıdır.

S

  • Satış vaadi sözleşmesi

    Tarafların ileride taşınmaz satışı yapmayı karşılıklı üstlendiği sözleşmedir.

  • Site yönetimi

    Birden çok yapı veya bağımsız bölümden oluşan yerleşimin ortak işlerini yürüten yönetim yapısıdır.

Ş

  • Şerh

    Tapu kaydına, taşınmaz üzerindeki bir hak veya durumu kayda bağlamak için yazılan nottur.

T

  • Tahliye

    Kiracının kiralanan taşınmazı boşaltıp kiraya verene teslim etmesidir.

  • Tahliye taahhütnamesi

    Kiracının belirli bir tarihte taşınmazı boşaltmayı yazılı olarak üstlendiği belgedir.

  • TAKBİS

    Tapu ve kadastro kayıtlarının elektronik ortamda tutulduğu bilgi sistemidir.

  • TAKS ve KAKS

    TAKS, yapının oturduğu alanın parsele oranıdır; KAKS ise toplam yapı alanının parsel alanına oranıdır.

  • Takyidat

    Tapu kaydındaki şerh, beyan ve rehin gibi taşınmaz üzerindeki kısıtlama ve yüklerin genel adıdır.

  • Tapu

    Taşınmazın kimin adına kayıtlı olduğunu gösteren resmî belgedir.

  • Tapu cinsi

    Tapuda taşınmazın niteliğini belirten kayıt bilgisidir; örneğin arsa, tarla ya da mesken gibi ifadelerle gösterilir.

  • Tapu devri

    Taşınmazın mülkiyetinin tapu müdürlüğünde bir kişiden diğerine geçirilmesi işlemidir.

  • Tapu harcı

    Taşınmaz devrinde tapu işlemi için ödenen devlet harcıdır.

  • Tapu iptali ve tescil davası

    Tapu kaydının hatalı veya hukuka aykırı olduğu iddiasıyla kaydın iptali ve doğru kişi adına tescili için açılan davadır.

  • Tapu kaydı

    Taşınmaza ilişkin malik, şerh, beyan ve rehin gibi bilgilerin sicildeki karşılığıdır.

  • Tapu müdürlüğü

    Taşınmazlara ilişkin tapu sicilini tutan ve tescil işlemlerini yapan yerel kamu birimidir.

  • Tapu senedi

    Tapu siciline dayanılarak malike verilen, taşınmazın ve hakkın bilgilerini içeren belgedir.

  • Tarım arazisi

    Tarımsal üretim için kullanılan veya kullanılmaya elverişli olan arazidir.

  • Taşınmaz bağışı

    Taşınmazın karşılık alınmadan bir kişiden diğerine devredilmesidir.

  • Taşınmaz satış sözleşmesi

    Satıcının taşınmazın mülkiyetini alıcıya devretmeyi, alıcının da bedeli ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.

  • Taşınmaz takası

    Taşınmazın para yerine başka bir taşınmaz veya malla karşılıklı değiştirilmesidir.

  • Tevhid

    Birden çok bitişik parselin bir parsel olarak birleştirilmesidir.

  • TKGM (Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü)

    Tapu sicilinin tutulması ve kadastro çalışmalarının yürütülmesinden sorumlu kamu kurumudur.

  • TOKİ

    Toplu konut ve kamu yapılaşması konularında görev yapan kamu kurumudur.

Ü

  • Üst hakkı

    Başkasının arsası üzerinde yapı yapma ve bu yapıya sahip olma hakkını veren ayni haktır.

V

  • Vakıf taşınmazı

    Vakıflara ait olan ve vakıf mevzuatına tabi taşınmazlardır.

  • Vekâletname

    Bir kişinin başka bir kişiye kendi adına belirli işlemleri yapma yetkisi verdiği belgedir.

  • Veraset ilamı

    Bir kişinin ölümü halinde mirasçılarını ve miras paylarını gösteren belgedir.

  • Veraset ve intikal vergisi

    Miras ve karşılıksız yoldan taşınmaz gibi malların intikalinde alınan vergidir.

Y

  • Yabancıya konut satışı

    Yabancı uyrukluların Türkiye'de taşınmaz edinmesi, kanundaki koşul ve sınırlamalar çerçevesinde mümkündür.

  • Yapı denetimi

    Yapının yapım sürecinin, yetkili denetim kuruluşunca proje ve ruhsata uygunluk yönünden izlenmesidir.

  • Yapı kayıt belgesi

    Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapılar için, kanundaki koşullarla düzenlenen belgedir.

  • Yapı ruhsatı

    Bir yapının inşasına başlanabilmesi için idareden alınan izin belgesidir.

  • Yapı sahibi

    Yapının yapımını yaptıran, ruhsat ve izin süreçlerinde adı geçen gerçek veya tüzel kişidir.

  • Yapı tatil tutanağı

    Mevzuata aykırı yapım tespit edildiğinde, idarece düzenlenen ve yapım faaliyetini durduran belgedir.

  • Yetki belgesi

    Taşınmaz ticareti aracılığı yapabilmek için idareden alınan resmî belgedir.

  • Yetkilendirme sözleşmesi

    Taşınmaz sahibinin, satış veya kiralama için emlak aracısına belirli koşullarla yetki verdiği yazılı sözleşmedir.

  • Yönetim planı

    Kat maliklerinin ortak yaşam ve yönetim kurallarını belirleyen, tapuya şerh edilen düzenlemedir.

Z

  • Zilyetlik

    Bir şey üzerinde fiilî hâkimiyet sahibi olma durumudur.

  • Zorunlu deprem sigortası

    Belediye sınırları içindeki konutlar için kanunla zorunlu tutulan, deprem kaynaklı hasarı kapsayan sigortadır.

RE-OS'u Deneyin

Üye olun, destek ekibimiz sizinle iletişime geçsin.